classificatie auditieve fenomenen

arbeids-, dans-, en speelmuziek


Redactioneel: Bossa nova (uit samba, Joao Gilberto, Jobim) , samba, rhumba, beguine, mambo, merengue, tango


INLEIDING

Dansmuziek is werkelijkheid: echte stimuli voor echte bewegingen. Als de bewegingen die van imaginaire wezens zijn (die niet of slechts tentatief door de spelers of luisteraars worden uitgevoerd, worden ze voorstellingopwekkende tekens, of gaat men zich concentreren op de beweging van de klanken als sonore wezens). Hier behandelen we de arbeids-, dans-, en speelmuziek in haar volledige audiovisuele versie, dus als mensgemaakte werkelijkheid - als design - niet als als beeld. Ook als werkelijk beschouwen we dansmuziek die wordt gespeeld door een orkest dat wordt versterkt. Het beeldkarakter van de versterking wordt immers ontkracht door de visuele aanwezigheid van het orkest. Overigens doen we alsof we niet met opnamen (gewone auditieve beelden) hebben te maken, maar met werkelijke - live - uitvoeringen.

Als er wordt gedanst op getrouw opgenomen dansmuziek die werd uitgevoerd door een werkelijk orkest, dan hebben we te maken met een gewoon auditief beeld van dat orkest, waar werkelijke dansers op dansen. Het beeld wordt dan eigenlijk een stuk werkelijkheid - of beter: een ersatz voor werkelijkheid (het omgekeerde van wat gebeurt als een werkelijk orkest bewegingen van imaginaire dansers dicteert: dan gaat het orkest deel uitmaken van het beeld, zoals een echt requisiet op het toneel). Als er op die opgenomen muziek niet wordt gedanst, kan dat leiden tot interoceptieve voorstelling van eigen bewegingen of visuele voorstelling van de dansers.

Als er bij de opname echo wordt gevoegd - en/of als de weergave veel luiders is dan het werkelijke orkest? - krijgen we de indruk krijgen dat het orkest in een ruimte staat of dat de zanger vanuit de ruimte spreekt of zingt. Dat is het geval in alle danszalen waar niet langer een orkest speelt. Dan is er sprake van gewone mimesis van een imaginair orkest of van imaginaire muzikanten en zangers. Als er in die danszalen effectief op wordt gedanst, is er sprake van menging van beeld en werkelijkheid: echte dansers voeren werkelijke dansbewegingen uit op de tonen van een imaginair orkest in een imaginaire ruimte (vergelijkbaar met een bejaarde die met een robot spreekt - of met werkelijke vijver waaruit imaginaire paarden opduiken). Als er op die opgenomen muziek niet wordt gedanst, kan dat leiden tot interoceptieve voorstelling van eigen bewegingen of visuele voorstelling van de dansers - wat dan gepaard gaat met het zich voorstellen van bij de klank passende imaginaire ruimtes.

Nog een stap verder naar de verbeelding van de muziek is als de dansmuziek elektronisch wordt gegenereerd zoals bij techno, zeker als dat ook nog gepaard gaat met situering van de klanken in een imaginaire ruimte. Dat leidt dan ook hier tot uitvoeren van werkelijke dansbewegingen, al is de kans veel groter dat de dansers zich in hun verbeelding in een imaginaire ruimte gaan bewegen. Het hele gebeuren is dan tot beeld geworden, zoals in het kinderspel. Eveneens zoals in het kinderspel kan het werkelijke lichaam in de werkelijke ruimte de illusie storen - maar dan helpt het sluiten van de ogen, of het uitschakelen van de werkelijke ruimte met werkelijke vreemde lichamen door lichteffecten allerhande.

Het is niet overbodig om erop te wijzen dat dit verschilt van het scheppen van een auditief beeld van imaginaire zangers/dansers door een werkelijke muzikant of een werkelijk orkest dat de klanken produceert die bij die imaginaire audiovisueel-interoceptieve wezens horen. Hierboven gaat het over auditieve beelden van een audiovisueel orkest, dat al dan niet aanleiding is tot echt dansen of tot de vorming van beelden van echte of imaginaire dansers. Hier gaat het om een werkelijk orkest dat het auditieve beeld speelt van imaginaire audiovisuele dansers (en waar nauwelijks echt op kan worden gedanst, al produceert het wel een interoceptief beeld van deze dansers in ons). Gelijkend met elektronisch geproduceerde dansmuziek is wel dat in beide gevallen de luidsprekers versus de echte muzikanten slechts de mediumdragers zijn van imaginaire muzikanten.

Hieronder beperken we ons niet tot dansmuziek met werkelijk orkest - inclisef de elektronische verwerking en versterking - maar sluiten ook de opgenomen orkesten in, evenals de elektronisch gegenereerde, zoals house enz..



INDELING

Dansmuziek inspireert tot in de regel herhaalbare bewegingen die zelf zijn gestructureerd in gehomogeniseerde onderdelen (maatslag). Ze omvat minimaal de maat voor bewegingen van het hele lichaam, maar geeft meestal ook aanwijzingen voor gebaren via toonhoogtevariaties. Die worden zelf gestructureerd volgens de logica van spraakmuziek (cadenzen). De toonhoogteveranderingen kunnen zich ontwikkelen tot volwaardige woordloze of gezongen spraakmuziek.

0. Zonder al dan niet woordloze verbale spraakmelodie: 'melodie' gewoon als bewegingopwekkend teken dat voortvloeit de uit akkoordopeenvolging.

Voorbeelden: de meeste dansmuziek voor de zanger begint te zingen. Ofwel puur toonloos of monotoon ritme, maar meestal akkoordopeenvolging die de tijd van het dansen structureert in korte episodes, of in metamaten.

Ook veel repetitieve muziek (al wordt daar meestal niet op gedanst, zodat we ze behandelen bij muzikale mimesis):


1. Met melodie die niet meer is dan (woordloze) structuurmelodie en bewegingopwekkend teken (links, rechts enz.)

De meest elementaire vorm is het gebruik van de stem om elementaire bewegingspatronen te betekenen: het 'links rechts' van de sergeant 'heiho' bij het roeien, of Wagners 'Heiatoho' voor het op en neer wippen van de ruiter op een dravend paard of loze rijmpjes bij bewegingsspelen van kinderen zoals 'ollekebolleke rubezolleke olleke bolleke knol' 'eni beni subtraheni, divi davi dominee, ike brokke kasi nokke zinke zanke traus).

Meer gebruikelijk is het aanvullen van de bewegingopwekkende maat zoals boven met een autonome (woordloze of woorhebbende) melodie die een ritmisch teken is voor complexere figuren die met het lichaam worden uitgevoerd.

Wals: http://www.youtube.com/watch?v=Ge9b8jld1oM
Tango: La Comparsita (met gebroken akkoorden in melodie)
Salsa: http://www.youtube.com/watch?v=3cZqbeCOeKs (gebroken).
Chick Corea Armando' rhumba (ingevuld door speelmuziekpartijen)
Balkan: Calasul melodie die niet meer is dan harmonisch gevarieerde motiefjes die beweging betekenen, en speelmuziek is bij virtuoze dans
Bill Haley: http://www.youtube.com/watch?v=m7o9g7QOjIo&feature=related
House New House beat en structuurmelodie (+ orgasmekreten in midden).
Unit Moebius Zipper
Rave T 99

Hieronder vallen niet de combinaties van spraak- en dansmuziek zoals wanneer er een mededelende (niet-noodzakelijk lyrische=gespeelde) tekst op wordt gezongen zoals 'Ik ben zo eenzaam zonder jou, of nationale hymnes die ook marcheren dicteren).





colaraturen inwerken


SPRAAKMUZIEK

Ritme van spreekkoren in voetbal, of slogans bij betogingen: el pueblu unido, jamas sera vencido.

Een iets complexer voorbeeld is het Zahlengedicht van Rühm (zonder expliciete maat). In een audiovisuele versie , waarbij de opgewekte bewegingen hier het vertonen van plaatjes is die passen bij het 'militaire' marcheren.

SPEELMUZIEK

Groeit meestal uit dans, vooral als die tot virtuoze beweeglijkheid aanleiding is. Voor de hand ligt dan de verschuiving van extern bewegingopwekkend teken naar inherent bewegingopwekkend teken voor de uitvoerders.Vaak geleid door bewegingspatronen die worden gedicteerd door het samenspel van eigenschappen van het musicerend lichaam en het bespeelde instrument, exemplarisch in de studies van Chopin, waar de speelmuziek wordt uitgebreid tot lyrische ontboezeming door toevoeging van melodie, die het spelen tot groot ontplooide bewegingsexpressie maakt - en dan te classificeren is onder muzikale mimesis.Waar dat uitblijft (bv. vaak bij Paganini of in vele passages van concerti) wordt het pure speelmuziek: werkelijke bewegingopwekkende tekens voor echte virtuoze uitvoeringen.

- tonaal: melodie die over maat en ritmes heen walst (altijd, of tijdens solo's)
- ritmisch-metrisch: omspelen van het basisritme en de maat

Veel bij Jazzmuziek die, afgezien van de te variëren melodie, vaak pure speelmuziek is.


Buleria van Paco de Lucia
Charleston: http://www.youtube.com/watch?v=cSFzLfgKKLI
Japanese Kodo



MENGVORMEN

Dans- en bewegingsmuziek met opnamen van orgastische geluiden

Music for sex

 fndeel fbvolg    twitter
 
 

beeld van de week:

angustiae