BRIEVEN AAN JONGE MINNAARS

BRIEVEN AAN JONGE MINNAARS (DEEL 3) DEEL 1 DEEL2

objet de désir

NOG EEN REEKS BRIEVEN OVER VRIJEN

HOE VRIJEN IS INGEBED IN VOLLEDIGE LIEFDE

Liefste minnaars,

Prille minnaars denken alleen maar aan vrijen: elke vezel in hun lichaam lijkt er van doordrongen. Dat staat echter in omgekeerde verhouding tot de kwaliteit. In het begin is er slechts sprake van vluchtige blikken, schuchtere aanrakingen en aarzelende kusjes. Stap voor stap wordt deze voorzichtige toenadering tot hevigere en veelzijdigere omgang. Pas na maanden bereik je de eerste toppen van seksueel genot, tot na jaren de extatische hoogten binnen je bereik komen.

Dat is niet alleen een kwestie van ervaring en vertrouwdheid op seksueel vlak. Je geeft je seksueel slechts als je op alle vlakken bevredigd bent, als je elkaars zorgen weet te verdrijven, als je je door en door verwant voelt aan elkaar. Ook het omgekeerde is waar: seksuele overgave stimuleert tot bevrediging op andere terreinen en nodigt uit om je ziel open te stellen. Vrijen vraagt dus uit zichzelf om zijn opgang in een omvattende liefde.

Dat voel je al bij het uitwisselen van blikken. Hoe meer je van elkaar houdt, hoe langer je elkaar in de ogen kijkt. Geen sterveling speelt het klaar om deze aanblik te verdragen als hij weet dat wie die hem aankijkt behoeftig is of wezensvreemd. Dat geldt niet alleen voor blikken: ook met de naaktheid van je lichaam kun je pas verleiden als je weet dat je elkaar niet in de kou liet staan of als ook je zielen zich niet schamen voor elkaar. Je kunt niets veinzen als je naakt bent en als je huid aan huid tegen elkaar ligt. Je wordt vanzelf veel vertrouwelijker, zoals het kind op de schoot van zijn moeder. En dat geldt pas goed voor de seksuele opwinding en het orgasme. De penis begint zich pas te roeren, het kutje wordt pas vochtig en geurig, de penis richt zich pas op en de vagina spant zich pas als je elkaar niets meer schuldig bent en niets meer te verbergen hebt. De overgave waarmee je in elkaars blik verdrinkt, de vurigheid waarmee je met je lichaam verleidt, de kracht waarmee je het seksuele vuur wekt en de hevigheid van het orgasme, zijn uitdrukking van één en dezelfde overgave en geestelijke openheid voor elkaar. Het zijn de beste graadmeters voor de diepgang van de liefde.

Het is dus niet in het begin van de verliefdheid dat je de hoogste seksuele toppen scheert. Dat is slechts de illusie van ongeduldige minnaars die niet alle stadia van het toenaderingsproces willen doorlopen. Vurig en onervaren als ze zijn, willen ze al meteen klaarkomen. Ze slagen daar vaak in, maar dat is meer uit ongeduld en lichte ontvlambaarheid, dan door de ontlading van een doelbewust uitgelokte en beheerst opgebouwde spanning. Hoe hevig je seksuele verlangen ook is, benader elkaar met de nodige schroom tot(je bevredigend met elkaar kunt samenleven en tot er voldoende geestelijk contact is.

Natuurlijk hoef je niet zolang te wachten om te coïteren, anders zou je geen voorbereidende ervaring opdoen. Begin al na de eerste kennismaking de penis en de vagina vertrouwd te maken met elkaar, al zijn je vingers en je tong - die het altijd kunnen en altijd willen - beter geschikt om de geslachtsorganen en hun gedrag te leren kennen. Je penis deinst terug als hij voortijdig voor de poort komt te staan of je vagina zet zich schrap als ze onverhoeds wordt benaderd. Dat heeft niets te maken met impotentie of frigiditeit, maar met natuurlijke schroom. Als je die toch overwint, ben je vooral bezig met jezelf klaar te maken, zoals bij zelfbevrediging. Pas naarmate je elkaars behoeften weet te bevredigen en elkaar geestelijk na bent, wordt de penis driester en de vagina begeriger. Pas dan ontdek je hoe je niet meer klaarkomt omdat je druk doende bent. De lust die je opwekt bij elkaar in plaats van bij jezelf wordt steeds heviger. Uiteindelijk lok je zonder veel geduw en getrek - als vanzelf - bij elkaar het orgasme uit. De periode van zelfbevrediging in elkaar is voorbij. Gemeten aan de nieuwe vertrouwdheid en vanzelfsprekendheid, krijgt het contact waar je in de eerste dagen van de verliefdheid zo ondersteboven van was iets schuchters, kinderachtigs, puberachtigs. De 'seksuele pieken' van die eerste dagen ontlokken je alleen maar een meewarig lachje.

Velen hadden geen geduld om dit hele proces te doorlopen. Anderen hebben er nooit van gehoord. Men fluisterde hen in dat vrijen een behoefte is zoals eten en drinken en dat je regelmatig aan je trekken moet komen zonder omhaal. Ze stappen in bed met de eerste de beste lekkere brok. Ze zijn uit op kortstondige ontmoetingen die uitmonden in standjes van één nacht. Ze proberen de sleur van hun huwelijk in een extatisch avontuur te doorbreken. Op vakantie, op het werk of op een of ander congres of cursus willen ze de roes van de 'hartstochtelijke liefde' proeven. Ze compenseren hun gebrek aan overgave door de nodige euforie of door het ontbrekende aan te vullen met fantasieën. Verdoving door alcohol of drugs doen hun vergeten dat er geen contact is. Pepmiddelen verbergen het gebrek aan echte opwinding. Hun overhaaste 'verliefdheid' is blind voor de ziel. Uit gebrek aan seksuele ervaring beperken ze hun omgang tot een soort zelfbevrediging, en uit gebrek aan psychisch contact komen ze klaar met een vleesgeworden fantasie. Dat lijkt hun aantrekkelijker dan het met een foto of video te moeten doen of met een fantasie. Met een echte verovering kunnen ze uitpakken bij hun vrienden of bij hun echtgeno(o)t(e), maar vooral bij zichzelf. Al die kleine geneugten kunnen de bittere nasmaak niet verhelen. Na de vermeende roes word je immers geconfronteerd met iemand die nog wat anders wil dan vrijen. Sommigen hebben dat niet eens door: zelf puur lichaam geworden, merken ze niet dat ze ook de andere tot lichaam hebben herleid.

Geef je dus niet zomaar over aan de eerste de beste. Je penis of je vagina - het intiemste van je lichaam - prijsgeven, is als zielsgeheimen toevertrouwen aan een wildvreemde: die zal ze niet begrijpen of hij zal er niet vertrouwelijk mee omspringen. Van zielsgeheimen vind je het vanzelfsprekend dat je ze niet zomaar prijsgeeft. Waarom zou je dat wel doen met je lichaam? Ook in een vaste relatie doe je er goed aan alleen te vrijen als het klikt op alle vlakken: anders herleid je de liefde tot een seksuele relatie. Dat geldt ook als je ervaring wilt opdoen als voorbereiding op een vaste relatie. Net zoals het verplichte hoerenbezoek van de burgerzonen van weleer, leert het alleen maar hoe je liefdeloos vrijt. Wat je er toch van opsteekt, leer je veel beter en met geringere schade uit films, of beter nog: uit boeken.

OVER DE ONTPLOOIING VAN DE SCHOONHEID

Liefste minnaars,

Toen je verliefd werd, had je het gevoel dat je het mooiste meisje of de mooiste jongen ontmoette. Mooier kon niet! Groot is dan ook je verbazing als je lief almaar mooier wordt naarmate je verliefdheid duurt. Schoonheid straal je immers niet van nature uit. Je ontdekt ze eerst in jezelf en leert ze geleidelijk uitdragen. Dat verloopt in verschillende fasen.

In de puberteit groeit er een nieuw lichaam om je heen. Je moet ermee leren leven en omgaan en je erin leren bewegen. Vele jongeren zijn verward door de begerige blikken die ze steeds vaker uitlokken. Willens nillens nemen ze hun plaats in in de wereld der begeerlijke en begerende schepselen. Meisjes beschermen zich daar vaak tegen door zich jongensachtig voor te doen. Ze weten zich geen houding te geven met hun borstjes en verbergen ze onder een bocheltje. Ze weten niet hoe ze moeten lopen met hun lange benen en hun brede bekken en meten zich een mannelijke pas aan. Vele jongens doen zich slungelachtig voor en verwaarlozen hun kledij en uiterlijk. Ze willen zich nog niet inlaten met de liefde. Hun schoonheid zal pas open bloeien als ze verliefd worden. In afwachting verschansen ze zich in het kuise niemandsland tussen kindsheid en volwassenheid. Anderen zien de kans schoon om voortijdig de sprong naar de volwassenheid te wagen en leggen meteen al hun troeven op tafel. Ze zijn uit op een puur seksuele relatie, met des te meer ijver naarmate ze op andere terreinen niets aantrekkelijks aan te bieden hebben. Dat versterkt bij hun ernstigere tegenvoeters de onwil om hun erotische verschijning te cultiveren. Vol afschuw keren vele meisjes zich af van hun 'hoerige' concurrenten en vele jongens minachten de snoeshanen die de versierderstoer op gaan.

Om je schoonheid ten toon te spreiden, moet je jezelf ook aantrekkelijk genoeg vinden om het lief van je dromen te verleiden. Of je daar mooi genoeg voor bent, kom je te weten door vergelijking met concurrenten. Betrouwbaarder is het oordeel van derden. Woorden kunnen de waarheid verdoezelen, blikken liegen zelden. Hoe meer je bewonderd wordt, hoe meer je je uitverkoren voelt. Het lijkt wel alsof je anderen uitsluit. Je wordt bang voor hun jaloerse reacties - niet ten onrechte. Een motief te meer om je schoonheid niet te laten ontluiken. Lichamelijke schoonheid is immers een geschenk. Fier mag je alleen zijn op de kwaliteiten die je zélf verworven hebt. Alleen wie het op eigen kracht niet ver wist te schoppen, pakt des te triomfantelijker uit met de schoonheid die hem in de schoot werd geworpen. Eindelijk kan hij wraak nemen op degenen die hem overtroffen als het op eigen prestaties aan kwam.

Maar het is pas wanneer je eindelijk uitverkoren wordt door het lief dat jij hebt uitverkoren, dat je je werkelijk begerenswaardig voelt. Pas dan begin je de schoonheid uit te stralen, die je daarvoor vaak angstvallig verborgen hield of liet verkommeren. Voortaan staat je maar één ding voor ogen: de mooiste te zijn voor je lief. Hoe meer je je schoonheid voor elkaar onthult, hoe hartstochtelijker je naar elkaars lichaam verlangt én hoe meer je naar elkaars lichaam verlangt, hoe mooier je wilt zijn. Zo wekt pas beantwoorde liefde de schoonheid uit haar sluimer.
Je ziet er dan ook stralend uit. Je geniet ervan hoe iedereen je met nieuwe ogen aankijkt. Het doet aanvankelijk wat onwennig aan, maar op de duur voel je je pas in je element als je betovert. Het behagen in deze gedaanteverwisseling slaat weldra om in onrust. Je merkt dat je niet enkel meer mooi wilt zijn in de ogen van je lief, maar dat ook de blikken van de anderen je niet meer onverschillig laten. Zou je soms een ander wensen? Eigenlijk ben je alleen maar bang dat je lief door de schoonheid van je concurrenten bekoord zou kunnen worden. Groot is dan ook je vreugde als iedereen je mooier vindt dan ooit. Je lief zal dan nog meer gefascineerd worden. Je schept er ook genoegen in als anderen je lief bewonderen. Zou je het soms met anderen willen delen? Eigenlijk wil je alleen maar bevestigd zien dat je lief ook voor anderen begerenswaardig is. Des te trotser ben je dat jij zo iemand wist te veroveren. Wees dus niet jaloers als je lief zich laat bewonderen. Je sterkt daarmee elkaars gevoel van eigenwaarde. Met des te meer overtuiging toon je dan je schoonheid aan elkaar.

Wie zijn schoonheid aan vreemden toont, dreigt de verleiderstoer op te gaan. Wees niet preuts, onttrek elkaar zeker niet aan de blikken van vreemden, maar blijf terughoudend. Laat merken dat je gecharmeerd bent door de bewondering, maar ook dat je er niet op uit bent ze te beantwoorden. Dat doen alleen de ontevredenen die heimelijk een betere partner hopen te strikken. Ze maken zich alleen op als ze weggaan, thuis doen ze geen enkele moeite meer. Heel anders gaat het er aan toe bij minnaars die elkaar willen behagen: enkel in functie daarvan genieten ze van de bewondering door anderen.

Het verlangen om bewonderd te worden heeft ook andere gronden. Schoonheid is immers niet alleen een middel om seksueel te verleiden of een maatstaf waarmee je jezelf vergelijkt. Het is ook een ideaal dat je anderen en jezelf ter belichaming voorhoudt in een gemeenschappelijke cultus van de liefde. Ook, en in de eerste plaats daarom, toon je je schoonheid aan anderen en schep je genoegen in andermans schoonheid. Schoonheid werkt aanstekelijk. Ze wekt in allen het verlangen om lief te hebben. Door de alomtegenwoordige seksuele schaarste ontaardt die gemeenschappelijke cultus van de liefde steevast in de verleiding van allen door allen.

Verliefdheid maakt je lichaam ook wérkelijk mooier. Alle organen die gebruikt worden gaan er op vooruit. Ogen die lief kijken, worden mooier, glanzen meer en krijgen lieflijker contouren. Een mond die vaak kust, wordt voller en warmer. Een huid die vaak gestreeld wordt, wordt glanzender, zachter, veerkrachtiger, gladder en warmer. Borstjes die gestreeld en gekneed worden en regelmatig zwellen, worden steviger en krijgen een mooiere vorm. Een lichaam dat regelmatig opgewonden is, scheidt lekkere geuren af en vertoont een fellere blos. Liefde maakt vooral gelukkig en dat is te merken aan de algehele conditie van het lichaam. Niet ten onrechte beweren Taoisten dat de man bij de coïtus yin-kracht opdoet en de vrouw yang-kracht. De vaginawand neemt overigens sperma op in het bloed. Het is niet bekend wat de gevolgen zijn, maar we nemen graag aan dat de man daarmee zijn lief als het ware van binnenuit balsemt.

Zo wekt liefde de schoonheid die haar uitlokt.

OVER SEKSUEEL ONDERZOEK EN EXPERIMENT

Liefste minnaars,

Wie het seksuele vuur wil wekken, moet goed op de hoogte zijn van het seksuele functioneren. Leg dan ook de nodige seksuele nieuwsgierigheid aan de dag en streef er naar om haarfijn te weten hoe alles in elkaar zit.

Vooral de vrouwelijke geslachtsorganen vragen om uitgebreide exploratie. Ze zijn aan het oog onttrokken, erg ingewikkeld en verschillen van vrouw tot vrouw. Dat geldt ook voor de penis, maar daaraan is alles open en bloot. Onderzoek de reacties van venusheuvel, grote en kleine lippen, clitoris en anus. Vooral de toegangspoort verdient de nodige aaandacht, want die wil wel eens voor problemen zorgen als je met een elegante zwier wilt binnenkomen. Er zijn erotischer oplossingen denkbaar dan met de open deur in huis te vallen of je de deur met de handen te laten openhouden. Onderzoek zorgvuldig het innerlijk van de vagina. Voel waar de ingang overgaat in de vaginaholte, zoek de g-vlek en de baarmoederhals. Pas dan begrijp je wat je penis overkomt en weet je beter wat je er mee kunt doen.

Het opwekken van seksuele prikkeling is een kettingreactie. Pas nadat de energie werd opgewekt door de oren, de ogen, de tastzin, de smaak en de geur kan ze worden ontladen door de oerzintuigen. Seksuele reacties uitlokken is geen kwestie van op de juiste knopjes te drukken en de juiste techniekjes toe te passen, maar van bereidheid tot vrijen. Onuitgesproken spanningen gooien roet in het eten. Een goede penis en een gedegen kutje zijn veeleisend: ze doen het alleen als alles naar hun zin is.

Natuurlijk hoef je niet alles onderzocht te hebben voor je begint te vrijen. Pas naarmate je vertrouwd wordt, dring je dieper tot elkaars geheime plaatsen door. Vooral in het begin staat vrijen gelijk met experimenteren. Je kunt niet ondernemend genoeg zijn. Pas wanneer je beiden op de hoogte bent hoe alles werkt en waarom het soms niet werkt, weet je wat er scheelt en bij wie. Schaam je niet als de liefdevolle overgave even moet plaatsmaken voor nieuwsgierig onderzoek. Maak het tot onderdeel van het erotisch spel en kom tegemoet aan je verlangen om je tot op de bodem te ontbloten.

De indruk over de kwaliteit van het vrijen beantwoordt zelden aan de werkelijkheid. Goed vrijen vraagt niet alleen jaren ervaring, maar voor alles een toenemende overgave op alle terreinen. Prille minnaars zijn slechte vrijers, al ervaren ze de kleinste vonk al als een steekvlam. Jonge minnaars of gelegenheidsminnaars pochen vaak met hun extasen, al ging het in werkelijk slechts om wat stuntelig gedoe in een roes. De liefde bedrijven wordt slechts beetje bij beetje beter en heviger. Minnaars vergeten al te makkelijk hoe onhandig het er aan toe ging in de prille dagen van hun eerste verliefdheid en verlenen hun vrijen met terugwerkende kracht de huidige intensiteit. Daarom koesteren ze vaak illusies over een nieuwe relatie. Ook als hun gevoelens voor elkaar bekoelen, kunnen ze nog een tijdlang goed blijven vrijen, uit pure gewoonte én omdat het vrijen telkens opnieuw een grotere genegenheid opwekt. Het is paradoxaal dat het stuntelige vrijen van prille minnaars bevredigend kan zijn door de liefdevolle context en dat goede seks een tijdlang kan blijven gedijen in een verloederende relatie.
Luister dus kritisch naar gesprekken over seksuele ervaringen. Elk minnend paar beweert - subjectief terecht - dat het fantastisch vrijt en dat het de heerlijkste orgasmen krijgt. In de regel is dat naïviteit, voor zover het geen leugen is die een en ander moet verdoezelen of gewoonweg opschepperij. Niet alleen jongeren spelen dit spel, maar ook seksuele voorlichtingsliteratuur, sterke verhalen allerhande en films.

Het juist inschatten van de objectieve kwaliteit van het vrijen is ook van belang om de merkwaardige reacties te begrijpen die je krijgt als de seksuele spanning wordt opgewekt zonder ontlading. Je darmen beginnen hevig te bewegen of te verkrampen of je wordt winderig, je huid raakt geïrriteerd, je maag trekt samen of je moet braken, je wordt duizelig of krijgt hoofdpijn, enzovoort. Bij gebrek aan volledige seksuele bevrediging stapelen de ontgoocheling en de agressie zich onbewust op en word je in toenemende mate vatbaar voor verleiding. Als het niet vlot, neem dan nooit je toevlucht tot allerlei trucjes en machientjes. Het falen in de coïtus moet correct geïnterpreteerd worden en niet weggecamoufleerd door techniekjes om de penis omhoog te krijgen of door vibrators en soortgelijk alaam.

HOE JE IN ELKAAR HET ORGASTISCHE VUUR WEKT

Liefste minnaars,

In het prille begin van de liefde vermoed je alleen maar wat het hoogste seksuele genot is. Heb je al een relatie achter de rug, dan liggen de zaken ingewikkelder. Ofwel bereikte je nooit enige diepgang, ofwel was je al een eind weegs gevorderd, toen het plots slecht begon te gaan. Of je nu helemaal in het dal staat of al begonnen was aan de beklimming, voer deze keer elkaar naar de hoogste toppen.

De coïtus evolueert van zelfbevrediging in elkaar tot het uitlokken van elkaars orgasme. Werk deze ontwikkeling in de hand door stelselmatig elkaars lichaam te erotiseren. Maak steeds meer onderdelen van het lichaam gevoelig, tot het gehele lichaam in zijn diepste vezels naar vrijen hunkert. Erotiseer vooral de geslachtsorganen. Ofwel bleven die ongebruikt, ofwel zijn ze eenzijdig ontwikkeld door zelfbevrediging of door gebrekkig vrijen in vluchtige of al te snel beëindigde relaties. Ontdek de vele manieren om een penis op te winden en hem tijdens het vrijen op te wekken tot zijn volle sterkte, zijn hoogste kracht en zijn opperste vermogen. Maak de clitoris en de lipjes gevoelig, de opening en de vaginahals (met de g-vlek), de baarmoeder(hals), tot het heerlijkste aller organen in al zijn veelzijdigheid tot volle bloei komt. Uiteindelijk reageert alles aan het lichaam, niets blijft onberoerd en onberoerbaar: van de oorlellen tot de vingertoppen, van de binnenkant van de dijen tot de tepeltjes, van de neuspunt tot de kruin van het hoofd, van wimpers tot kutjesharen roert alles zich tintelend bij de minste aanraking en als de penis en vagina elkaar vinden, zijn alle krachten tot het uiterste gemobiliseerd.

Om dat alles gedaan te krijgen, moet je van elkaar weten wat je fijn vindt. Laat daarom merken dat je geniet en dat je nog méér wilt genieten: kreun, toon, kronkel, grijns, hijg en krijt naar hartenlust, of blijf roerloos en ademloos stil. Het zal je lief alleen maar heviger doen verlangen om er nog meer van te genieten hoe jij geniet. Toegegeven, dat valt niet iedereen even gemakkelijk. Vele vrouwen voelen zich hoerig als ze zich verleidelijk gedragen, een erfenis uit de tijd dat de vrouw ofwel hoer, ofwel moeder was. Van mannen werd al helemààl niet verwacht dat ze zich aantrekkelijk voordeden. Ze voelen zich 'vrouwelijk' als ze verleiden of durven het pas als travestiet. Zowel mannen als vrouwen vinden zich soms belachelijk als ze kreunen of kronkelen, als ze grimassen trekken, als hun ogen wild beginnen te draaien, als ze hevig beginnen te hijgen. Sommigen beginnen er onbedaarlijk om te lachen. Ze willen niets merken en nog minder bekeken of beluisterd worden. Ze schuwen de open ruimte, de blauwe hemel en de strelende wind. Het donker is hun element, en ze vrijen het liefst met gesloten luiken, onder de dekens en met het slot op de mond. Ze beroven elkaar daarmee van één van de sterkste seksuele prikkels én van het plezier om te zien hoe ze in elkaars armen door elkaars toedoen genieten.

Al voel je je aanvankelijk nog wat onwennig, leg je remmingen af en leer je lust uitdrukken. Sommigen beheersen deze kunst al te goed. Ze doen des te vuriger naarmate ze koeler zijn van binnen. Heb je geen zin, doe dan niet alsof je smacht. Voel je weerzin, laat dan geen genegenheid blijken. Kom je niet klaar, veins dat dan niet. Je neemt niet alleen je lief in de maling, maar in de eerste plaats jezelf. Als je wél geniet, kun je het niet meer laten merken, zodat je lief er niet meer op kan inspelen.

Ook het omgekeerde veinzen is dodelijk. Je hebt er immers ook die 'nee' zeggen als ze 'ja' bedoelen. Ze doen onverschillig en koel, terwijl ze branden van binnen. Ook hiervoor betalen ze een prijs. Als je 'nee' zegt, maar 'ja' bedoelt, wat doe je als je werkelijk 'nee' wilt zeggen?
Aarzel dus niet om je lief te laten merken dat je geniet en dat je nog meer genot wilt. Dan wek je het erotisch vuur in de laatste uithoek van elkaars lijf. Dat heeft een onvermoede charme. In de grond van hun hart willen geliefden immers de eersten zijn en de enigen blijven. Hun verlangen wordt al te vaak ontgoocheld. Niet alleen de vlotheid waarmee jongeren zich van oudsher aan seksuele experimenten overgeven, ook het toenemend gemak waarmee relaties verbroken worden, vergroot de kans dat je niet meer de eerste bent. Als je alles in het werk stelt om de liefde te laten bloeien, voer je de lust op tot ongekende hoogten. Het gevoel dat je bij elkaar dit wonder bewerkt, doet vergeten dat je liefde niet meer maagdelijk is.

OVER KIESKEURIGE VRIJERS EN ALLESVRETERS

Liefste minnaars,

Wie geen lief (meer) heeft, is seksueel licht ontvlambaar. Hij gelijkt op de duif, die in het experiment van Craig beroofd werd van zijn duivin. Op de duur deed hij het met een vreemde duif, ja zelfs met een opgezet exemplaar, tot ten langen leste het hoekje van zijn kooi volstond.

Als je verliefd blijft, gebeurt het omgekeerde. Uiteindelijk ben je alleen maar tevreden met je éne en énige lief. Je hecht je immers steeds inniger aan een geliefd lichaam. Je raakt verslaafd aan een stem, aan een gezicht, aan de talloze aantrekkelijkheden van een verschijning, aan het aanvoelen van de huid, aan de smaak van lippen en tong, aan de geuren vooral, aan de duizenden subtiliteiten van de seksuele omgang. Je ontbrandt slechts bij welbepaalde prikkels en bij een welbepaalde opeenvolging ervan. Anders wil de seksuele omgang niet vlotten.

Hoe gevoeliger je wordt voor de charmes van je lief, hoe geringer de aantrekkingskracht van anderen. Je ontvlamt niet meer bij de eerste de beste vonk. Van je lief daarentegen volstaat al de verste herinnering, de geringste toespeling of de vluchtigste indruk en je balletjes rollen, je penis roert zich of je kutje wordt nat.

Dat beïnvloedt de aard van de seksuele opwinding. Drooggelegde vrijers zijn op de duur zo opgewonden dat ze geen voorbereidende fasen meer nodig hebben. Ze leven onder zo'n hoogspanning dat hun penis hard wordt of hun kutje vochtig bij de geringste aanleiding. Ook geliefden worden voortdurend geprikkeld door elkaar, maar hun opwinding is veel subtieler en bespeelt een bredere waaier van uitingen. Ze genieten van elkaars verschijning, van elkaars aanraking en elkaars kussen, van elkaars geur, zonder dat hun geslachtsorganen meteen in actie komen. Het zijn hun ogen die glanzen, hun huid die gloeit en hun neusvleugels die trillen. Hun penis komt pas recht en hun kutje maakt zich pas klaar als ze overgaan tot werkelijke omgang. Hoe meer het kutje opgewonden wordt, hoe meer de penis zich oplaadt en hoe driester de penis zich opricht, hoe begeriger zijn kutje hem omhelst. Zo peppen ze elkaar op tot het orgasme. Ze reageren voorwaardelijk. Het zijn geen solisten meer: ze musiceren alleen als ze met zijn tweeën mogen samenspelen. Alleen contactgestoorde penissen verkrachten of blijven overeind, ook als het kutje ze niet wil - het omgekeerde kan moeilijker. Mannen die 'klaarkomen' in een koude kut gelijken op mensen die blijven praten, ook als hun partners niet luisteren of met anderen dialogeren. Het is overigens alleen maar in films waarin de helden losjes vanuit de heup een grasspriet op 100 meter doormidden schieten, dat rokkenjagers met een krachtige ruk hun wijfjesprooien spiesen.

De kieskeurigheid van geliefden uit zich nog op een ander terrein. Geliefden verleiden elkaar uiteindelijk met de belofte aan orgastische lust, niet zozeer met hun uiterlijke verschijning. Verleid(st)ers die slechts uit zijn op vluchtige contacten verschieten des te meer kruit aan het uitpakken met (of van) hun uiterlijk, naarmate ze minder goed of helemaal niet vrijen. Als ze zich toch in bed laten sleuren, voeren ze ook daar een vertoning op, die achteraf wat bijgewerkt moet worden met de vibrator.

Je raakt dus steeds meer verknocht aan elkaar. Het wordt steeds makkelijker om je monogaam te beperken tot het éne en enige lief dat in staat is je op te winden én te bevredigen. Wat nog niet betekent dat je ongevoelig wordt voor de schoonheid van het andere geslacht: als die zich aandient weet je ervan te genieten. Maar je wilt er niet meer door verleid worden. Je bent er niet meer op uit ze op te zoeken, je verlangen ernaar te voeden, er achter aan te hollen of er in je fantasie mee om te gaan. Je wordt ook graag door anderen bewonderd, maar je bent er niet meer op uit om hen te verleiden.

De conclusie uit het bovenstaande is duidelijk, en het tegendeel van wat men denkt. Mannen of vrouwen die in cafés rondhangen of die fuiven afschuimen op zoek naar een vluchtige prooi afficheren daarmee het tegendeel van wat ze pretenderen te zijn. Goede vrijers of vrijsters liggen in bed, en wel steeds in hetzelfde. En ze zijn er met geen stokken uit te verdrijven. Laat je niets wijsmaken door opscheppers die uitpakken met hun veroveringen. Het is een grotere prestatie om 1001 nachten steeds intenser te genieten in hetzelfde bed, dan evenveel keer een ander bed te moeten opzoeken, omdat je in het vorige niet meer welkom was.

OVER CIRKELEN ROND HET DOEL

Liefste minnaars,

De zintuigen worden bij het vrijen niet alle tegelijk ontvankelijk. De eerste in de reeks geven hun opwinding door aan de volgende en worden daarbij zelf minder aanspreekbaar. Als in een estafettekoers geven ze de fakkel door. Terwijl de opvolgers met nieuw elan de toorts overnemen, gaan de voorlopers uitgeput aan de rand van de weg zitten uitblazen. In elke nieuwe fase flakkert de lust hoger op, tot hij uiteindelijk oplaait in het orgasme.

De aflossing van de lust leidt uiteindelijk tot zijn oplossing. Het vooruitzicht op het onontkoombaar einde kan vrijers ertoe aanzetten de koers te rekken en het traject met minder haast te doorlopen. Het verlangen om het einde uit te stellen, kan echter omslaan in de wil om te blijven hangen in één van de stadia van de voorlust. De erotische zintuigen verzetten zich tegen hun 'zinsverduistering' en plegen een soort machtsgreep. Ze staan de intensiteit van de eigen lust niet af, maar drijven hem op en rekken hem eindeloos. Voorlust wil eindlust worden.
De uitgesloten zintuigen laten zich dat niet welgevallen. Ze werden uit hun slaap gewekt door de opwinding in de vorige en proberen ook aan hun trekken te komen. Zo leidt de poging tot machtsgreep uiteindelijk tot nevenschikking van de zintuigen. In plaats van elkaar op te volgen als de schakels in een keten, stellen ze zich naast elkaar op. Ze ontvouwen zich als de plooien van een brede waaier en gaan nieuwe verbindingen aan.

De ogen hebben het er al moeilijk mee de fakkel door te geven. Al heb je de neiging ze te sluiten als je omarmt en streelt, het loont om los te komen uit de omstrengeling. Begeleid met het begerige oog de hand op haar zwerftocht over de golvingen van het lichaam. De aanblik van de opwinding die de hand bewerkt bij alles wat ze beroert, compenseert ruimschoots het verlies van de warmte van binnen als je tegen elkaar aanligt, huid aan huid. Vooral als je in de eindfase overmand wordt door de lust in je geslachtsorganen: pas als je van binnen uit het geliefde lichaam beroert, verschijnen aan de buitenkant alle tekens van opwinding. Al luwt de lust in de geslachtsorganen als je de ogen open houdt, de aanblik van de lust in actie weegt daar ruimschoots tegen op. Voor geen goud ter wereld zou je het schouwspel willen missen dat nu tot zijn hoogtepunt komt. Je wilt niet langer nauw omstrengeld op elkaar blijven liggen, je komt overeind. Steunend op je voorarmen omvat je met beide handen het hoofd van je lief en aanschouwt het verlangende gelaat dat het jouwe aankijkt met glanzende ogen en halfgeopende lippen. Je strekt de armen en laat je tors oprijzen voor de ogen van je lief, dat de armen naar achteren schuift, het hoofd wentelt en de opgewonden boezem naar voren duwt. Je wil haar lichaam in zijn geheel aanschouwen. Je komt helemaal recht en tilt met je handpalmen haar bekken omhoog. Met wijdopen benen en de armen uitbundig naar boven gestrekt stalt ze haar lichaam uit. Dronken word je van die aanblik en je wilt die pracht boven je zien oprijzen. Je keert je op de rug en laat haar hoog opgericht over je heen knielen, met het hoofd naar achteren en de borsten naar voren gestoken boven de gespannen welving van de buik, terwijl haar bekken hongerig over je penis neerdaalt. Of je laat haar neerknielen om ze ruggelings te nemen als een dier, begerend om neer te kijken op de rug die zich boven de gespannen dijen naar beneden strekt en zich verliest in de weelderige haardos, waar de verlangende ogen en de kreunende mond doorheen schemeren. Nog zijn je ogen niet verzadigd. Ze willen toeschouwen van op grotere afstand. Je kunt elkaar niet meer aanraken en begint jezelf te strelen en toe te kijken hoe ieder zichzelf in vervoering brengt. Spiegels lossen dat probleem op: ze vergroten het blikveld zonder dat je het contact verliest. Je krijgt elkaar tijdens de paring volledig in beeld en ziet de bewogen lichamen vanuit alle standpunten. Ook de talloze herinneringen aan de betoverende schoonheden van je lief helpen de vervoering kracht bij te zetten.

Zo plegen de ogen hun greep naar de macht. Ook de handen, die strelend het lichaam opwekken tot het feest, komen in de verleiding om zelf de geslachtsorganen op te winden. Ze omklemmen de penis, bewegen de voorhuid over de rand van de eikel, kneden de balletjes en nemen ongemerkt de rol over van de vagina. Of ze omvatten de grote lippen en de venusheuvel, beroeren de kleine lippen en de vagina en nemen daarbij de rol over van de penis. De vingertoppen willen naar binnen in de opening die van opwinding is toegesnoerd. Je spreidt met middenvinger en duim de kleine lipjes en glijdt met de wijsvinger heen en weer, van de weerloos blootgestelde clitoris naar de vaginamond, waar hij diep in onder wil duiken, tot een vierde vinger nog de anus wil aandoen. Streel intussen met de andere hand de borsten, til met een greep tussen de schouderbladen het tors op, omvat met de volle hand de weerloze hals of speel met de tong in de mondholte. Vermits je nu van op armlengte toekijkt, kunnen ook je ogen deelnemen aan het feest.

Niet anders vergaat het de tong en de lippen, die met hun likken en zoenen en zuigen de geslachtsorganen opwekken. Ze willen zelf de kroon op hun werk zetten en steken de geslachtsorganen de loef af. De mond neemt de rol van de vagina over als hij aan de penis likt en zuigt, en de tong stelt zich in de plaats van de penis als ze de lipjes kust en wil doordringen in de vagina. Zo met de neus op de feiten gedrukt, is de bewegingsvrijheid van je armen danig ingeperkt en je ogen komen al helemaal niet aan hun trekken, al kan een spiegel hier soelaas brengen. Daar staat tegenover dat mond en geslachtsorganen goed bij elkaar passen. Hun vereniging vraagt minder om aanvulling door lust uit andere bronnen.

Zo ontstaan nieuwe vormen van lust als je de aflossing van de zintuigen vervangt door hun nevenschikking. Dat mag niet blind maken voor het effect op de eindlust. Het orgasme wordt spektakel. De winst voor de ogen is een verlies voor de geslachtsorganen. Die worden wel extra opgewonden door wat de ogen te zien krijgen, maar des te dringender moet hun opwinding ontladen worden. De ogen draaien dan weg in hun kassen, zodat de geslachtsorganen toch het laatste woord krijgen. Blijf je hun dat ontnemen, dan vervalt uiteindelijk de lust voor de ogen zelf. Als de ontlading steeds maar wordt uitgesteld, maken de geslachtsorganen zich niet meer op en valt er aan de buitenkant niet veel meer te zien.

Als je met handen en vingers aan het werk gaat, is het effect op de eindlust nog ingrijpender. Je hebt eigenhandig en volmondig je eigen geslachtsorgaan op non-actief gesteld. Je lief stevent af op de eindlust, jij bijt je vast in de voorlust. Wil je beiden aan je trekken komen dan zul je snel van rol moeten wisselen en uiteindelijk overgaan tot de ontlading van de opgewekte spanning in een gewone coïtus.

Er zijn natuurlijk andere mogelijkheden. Je kunt elk om beurt klaarkomen, maar dan mis je de intensiteit van het gezamenlijk orgasme. Je kunt je geslachtsorgaan tijdens het beroeren van je lief ergens tegen het bewogen lichaam drukken of tegen een kussen, en dan allebei klaarkomen. Je kunt elkaar met de handen bewerken, maar dat levert onoverkomelijke logistieke problemen op. In de 69-houding moet je weer je aandacht verdelen over wat je hier ondergaat en wat je daar aandoet. In alle gevallen dreig je los van elkaar te gaan draaien in plaats van samen op te gaan. En geef toe: gewoon met de penis in de vagina gaat vlotter.

Tegen de stroom oproeien bezit dus zijn charmes en het loont je er door te laten bekoren. Teveel minnaars zoeken bij vreemden wat hun lief hun onthield. Maar laat je niet te vaak meesleuren. Maak van het uitstel niet te vaak een afstel. Dan draagt het rekken van de voorlust alleen maar bij tot de ontplooiing, verdieping en diversificatie van de seksuele omgang en tot het opdrijven van de intensiteit van de eindlust.

OVER ANDERE DRIJFVEREN OM TE CIRKELEN ROND HET DOEL

Liefste minnaars,

Rond het doel cirkelen is van meet af aan de aangewezen seksuele omgang als je gekozen hebt voor onvruchtbare liefde. Voor allen die het niet hoog ophebben met de doordeweekse coïtus, levert homoseksuele of lesbische liefde een brede speelruimte voor hun verlangen naar seksuele variatie dan heteroseksuele.

Maar er zijn nog andere drijfveren. Wie geestelijk nog niet voldoende na is, geef zich lichamelijk niet. Ook wie niet bekommerd was om de overige behoeften van zijn lief, klampt zich vast aan de voorlust. De eindlust blijft vergrendeld of hij zal toch niet denderend zijn.

Anderen roeien tegen de stroom op omdat hun omgang puur seksueel is. Ze vrijen nog niet (of niet meer) uit een gevoel van dankbaarheid om de economische bevrediging of uit zielsverwantschap. Ze putten hun seksuele opwinding uit de voorlust, of nemen hun toevlucht tot drank en drugs. Na het orgasme kunnen ze hun liefde niet uiten door over te schakelen op de economische en de spirituele coïtus. Ook daarom bijten ze zich vast in wat aan het orgasme voorafgaat, in de hoop dat er nooit een einde aan de lust komt.

Een diepere drijfveer wordt ons onthuld als we aandachtiger in de spiegel kijken. Ongetwijfeld is daarin een verrukkelijk schouwspel te zien. Maar het vrijend paar dreigt zichzelf in de spiegel te verliezen. Voor je het weet is het slechts een schouwspel waar je naar kijkt: anderen lijken op te voeren, waar je toch zelf in levende lijve mee bezig was. Dat je de tekens van hun genot in de spiegel bekijkt, weerspiegelt wat er in bed te gebeuren staat: dat het kijken je de eindlust onthoudt. Ongemerkt word je tot uitgesloten toeschouwer, tot gluurder, die des te hartstochtelijker toekijkt, naarmate hem de lust wordt ontzegd.

Door tegen de stroom op te roeien, loop je ten slotte in nog andere ondiepe wateren aan de grond. Als je kijkt, vingert en likt, neemt je lust aan het genot van de andere geleidelijk de overhand op je neiging om de voorlust te rekken. Je krijgt een machtsgevoel bij de gedachte dat jij het bent die in vervoering brengt. Je kunt je daaraan verlustigen. Wederzijdse liefde wordt ongemerkt tot eenzijdige macht. Dat komt goed van pas als de liefde - of beter: de seksuele gedrevenheid - eenzijdig is. Achter dit machtsgevoel groeit de wrok: dat jij je moet verlustigen aan je machtsgevoel komt omdat jij wel beweegt, maar zelf niet bewogen wordt. Van hieruit is het maar één stap naar sadisme en masochisme. In plaats van het orgasme op te wekken dat jouw orgasme opwekt, lok je een of andere onlust uit. Dat wekt geen orgasme op, maar de smeekbede om ermee op te houden. Jij wilt van geen ophouden weten, omdat het smeken alleen duurt en tot zijn hoogtepunt komt als jij doorgaat tot het uiterste. Zo verwordt het opwekken van lust die lust opwekt tot het aandoen van onlust die vergeefs om zijn mildering smeekt. Dat ook de gepijnigde daar verslaafd aan kan raken, komt omdat slaaf en meester door een keten gebonden worden, al is het ditmaal macht die onmachtigen boeit en geen liefde die minnaars bindt.

Wees dan ook op je hoede als je neiging om rond het middelpunt te cirkelen verkeert in een dwang om je steeds verder te verwijderen van het einddoel. Het gevaar dreigt dat je een dynamiek ontketent, waarbij je in de letterlijke zin van het woord almaar ex-centrieker gaat vrijen. Ten langen leste kijk je onmachtig toe hoe anderen het geluk smaken dat jou ontglipt of word je, erger nog, in de sadomasochistische tegenruimte van de liefde geslingerd.
Vraag je daarom tijdig af of je wel bereid bent om je (nog) aan elkaar te geven. Als alleen ketenen je nog binden, besef dan dat het tijd is om afscheid te nemen of dat je elkaar beter nooit had ontmoet.

Laat je niet misleiden door verlichte geesten die je met hun smalende uitlatingen aan het adres van de gewone coïtus tot 'verboden' lusten verlokken. Wie het vermeende taboe doorbreekt, verhult dat hem de toegang tot het paradijs werd ontzegd. De échte verboden vrucht groeit aan de boom van de wederzijdse liefde. En die zal voor velen voor altijd onbereikbaar blijven.

objet de désir

BRIEVEN OVER DE PREHISTORIE VAN DE LIEFDE

INLEIDING

Liefste minnaars,

De verloedering van de liefde is zo algemeen, dat de meeste mensen niet meer in staat zijn om achter haar verminkte verschijning haar ware gelaat te onderkennen. Een aantal ontaarde vormen van liefde zijn zo vanzelfsprekend geworden, dat je al te makkelijk vergeet dat ze alleen maar opduiken als de liefde zich niet kan ontplooien. De verwarring is dezer dagen zo groot dat wat als een verraad aan de liefde wordt bestempeld, vaak haar sterkste getuige is, ja zelfs een voorwaarde om het tijdperk van de voltooide liefde dichterbij te brengen.

HOE LIEFDE IN RUZIE VERKEERT

Liefste minnaars,

Kom je tegemoet aan elkaars verlangens en stel je alles in het werk om elk ongenoegen uit te schakelen, dan staat niets de ontplooiing van je liefde in de weg. Alleen de buitenwereld kan roet in het eten gooien. Soms duiken problemen op die niet op te lossen zijn. Of er is een oplossing, maar die laat een tijdje op zich wachten. Dan blijft een probleem op de relatie wegen, een tijdlang of voor altijd.

Het zijn niet altijd de omstandigheden die stokken in de wielen steken, maar ook - en vooral - de manier waarop je met problemen omgaat. Een probleem oplossen veronderstelt dat je het aandurft je ongenoegen te uiten én dat je lief daartegen bestand is.

Aan deze twee voorwaarden wordt niet makkelijk voldaan. Vaak ben je bang om een opmerking te maken. In de omgang met je lief lijkt er alleen maar plaats voor positieve gevoelens. Ook in je hart is het ongenoegen een ongenode gast: het verdrijft er de genegenheid. Zo komt het dat velen geen kritiek uiten of geen ontevredenheid meer voelen. Anderen voelen hun ongenoegen en verwoorden het, maar ze worden niet gehoord. Geliefden zijn het gewoon te worden geloofd en geprezen. Als ze plots kritiek te verduren krijgen, ervaren ze dat vaak als een afwijzing. En dat is noodlottig: wie altijd lief wil zijn en altijd lief benaderd wil worden, spant een dodelijke valstrik voor de liefde, en wel in haar naam.

Er nestelt zich immers een dubbele onvrede in de relatie. Je bent misnoegd, niet zozeer omdat er iet schort, maar wel omdat je het anders gewoon bent. Vroeger was je lief je ongenoegen al op het spoor voor je het zelf gewaar werd. Dat doet je liefde bekoelen. Je lief voelt zich afgewezen door je afstandelijkheid. Uiteindelijk keer je elkaar verongelijkt de rug toe. Verliefde overgave maakt plaats voor onverschilligheid.

In het minst erge geval voel je je door de ingetreden koelte ontslagen van de plicht om je lief nog langer te ontzien. Je schept er integendeel genoegen in om demonstratief juist te doen wat je de hele tijd moest onderdrukken, of je doet even demonstratief zelf wat je van je lief verwachtte. Een goede verstaander weet wat er dan aan de hand is, maar voelt zich toch in het kruis getast omdat hij het op dié manier te weten moet komen. In het ergere geval weet je nog nauwelijks wat er schort. Je wordt knorrig en prikkelbaar en ergert je aan de eerste de beste onbenulligheid. Tot je in een uitbarsting van opgekropte woede uithaalt. Je lief is verontwaardigd en voelt zich door deze onverwachte uitval gesterkt in het ongenoegen over je afstandelijkheid en wrokkigheid. Het is uit met de liefde. Dat komt des te harder aan omdat je het zo goed met elkaar voorhad.

Gelijkmakende verliefdheid maakt plaats voor afstandscheppende ruzie. Terwijl je vroeger met geen geweld uit elkaar te halen was, kun je voortaan elkaar niet meer horen of zien. Je wendt de blik af, sluit je oren af, loopt kwaad weg of slaat met de deuren. Terwijl je vroeger met alle toewijding elkaars welzijn nastreefde, wens je voortaan elkaar alleen maar kwaad toe. Je kwetst elkaar, gooit met borden of deelt klappen uit. Terwijl je vroeger in elkaars verliefde ogen almaar mooier werd, lijk je nu in elkaars hatelijke blik alleen maar afzichtelijker. Alles waar je verslingerd op was, wordt steen des aanstoots. Terwijl je vroeger alleen maar oog had voor de gelijkenissen en daaraan een gevoel van verwantschap ontleende, bespeur je nu alleen maar verschillen. Je ervaart die niet meer als kloven die moeten gedicht, maar als onoverbrugbare ravijnen. De gemeenschappelijke idealen van weleer lijken nu dwaze illusies en infantiele dromen. Je voelt je aangetrokken door oude waarden, die je in staat stellen de banden met ouders of vrienden te vernieuwen. Of je ontdekt nieuwe waarden die je deelt met nieuwe vrienden of een nieuw lief. Niet alleen vrienden en familie, ook de de kinderen worden in de strijd betrokken.

Niet dat ruzie tot scheiding leidt. Wel integendeel: ze bestendigt juist een slechte verhouding. Ze wordt een nieuwe band, die de plaats inneemt van verliefdheid. Dat gaat als volgt in zijn werk. Eerst barst de agressie los. Die veegt met al haar geweld elk spoor van genegenheid van de kaart. Beide partijen slingeren elkaar alle denkbare verwijten naar het hoofd en proberen elkaar te treffen op de gevoeligste plekken, die ze inmiddels al te goed kennen. Op het hoogtepunt van de orgie hebben de ruziemakers zo'n afstand geschapen dat ze in het luchtledige bengelen. Angstig tasten ze om zich heen op zoek naar een houvast. Na enig mokken en tegenspartelen vinden ze weer soelaas in elkaars armen. Alles wordt gauw weer vergeven en vergeten. Het lijkt of ze elkaar afstootten om zich aangetrokken te voelen. Afstand scheppen wordt het middel om de aantrekkingskracht op te wekken die anders van seksualiteit, samenwerking of zielsverwantschap uitgaat. Geen wonder dat vele mensen verslaafd raken aan ruzie, zozeer zelfs, dat het er de schijn van krijgt dat verliefdheid en ruzie onafscheidelijk verbonden zijn. Beweert men niet dat liefde en haat elkaars keerzijde zijn?

Dergelijke opvattingen rechtvaardigen een praktijk die algemeen is in de prehistorie van de liefde. Velen zagen nooit goede voorbeelden om de problemen aan te pakken. Als ze op moeilijkheden stuiten, vinden ze er niets beter op dan elkaar de duivel aan te doen. Ze worden daar voor beloond met een minzame, begrijpende glimlach van de omstaanders. Zeker, ruzie is hoe dan ook een teken dat je nog om elkaar geeft. Algehele onverschilligheid is erger. Maar in een goede verhouding mag er niet de minste plaats zijn voor ruzie. Ruzie is niet meer of niet minder dan een omgekeerde verliefdheid. Ze moet definitief worden verwezen naar de prullenmand van de geschiedenis.

Hoe voorkom je dat verliefdheid in ruzie verkeert? Je lief voor lief nemen is geen oplossing. Dat leidt alleen maar tot toenemende onverschilligheid. Ruzie vermijd je alleen als je hoge eisen stelt aan de liefde. Blijf gevoelig voor het minste ongenoegen. Achterhaal zo snel mogelijk waar het vandaan komt. Wijs de verantwoordelijke terecht, vriendelijk, maar met aandrang. Beschouw zo'n terechtwijzing niet als een verraad aan de liefde. Kritiek geven en er rekening mee houden is juist een teken van liefde. Je bent bereid alles uit de weg ruimen wat de wederzijdse genegenheid in de weg staat.

Let wel op dat je niet élk ongenoegen aan elkaar toeschrijft. Al te gemakkelijk schuif je problemen met de buitenwereld in elkaars schoenen. Juist als je zelf machteloos staat, verwacht je heimelijk dat je lief de probleem te lijf zal gaan. Door dit duivels mechanisme nestelt het onheil uit de buitenwereld zich in je eigen hart. Het verdrijft er de liefde die je juist nu zo nodig hebt. Neem elkaar in tijden van rampspoed onder de arm, veeleer dan elkaar te beschuldigen. Al wordt je liefde bedreigd, ze wordt weer sterker als je het leed samen draagt en samen de problemen aanpakt.

Ontstaat het ongenoegen binnen de relatie, bepaal dan precies wie de oorzaak is. Voor elke fout is er maar één verantwoordelijk. Zeker: het ene verkeerde gedrag kan het andere uitlokken. Maar dan zijn er twee schuldigen voor twee verschillende fouten. Je kunt op een verkeerd gedrag ook juist reageren. Het is overigens niet omdat iemand een fout maakt, dat jij het recht hebt om dat ook te doen. Zoek dus altijd de verantwoordelijke én geef altijd toe als je in de fout ging. Dat is een absolute voorwaarde voor het voortbestaan van de liefde. Een fout toegeven is beslissen dat je ze nooit meer zult maken. En dat zet pas de poorten voor een stelselmatige verbetering van jullie relatie wijd open.

Wordt vooral weer zo gevoelig dat je lief zich nooit meer onbehaaglijk voelt. Kritiek uiten en schuld bekennen zijn immers hachelijk. Bij het minste wat scheefloopt, laaien de passies hoog op. Je lief wordt boos omdat je iets niet wilt inzien, omdat je je eruit praat, omdat je de bal terugkaatst of omdat je meent dat je van kritiek bent ontslagen als je te goeder trouw handelde. Het gaat allemaal veel makkelijker als je de problemen voor bent.

Dat zal niet altijd lukken. Leer dan over problemen praten, vriendelijk, rustig en liefdevol, zonder geschreeuw of hardhorigheid. Zolang het grappig blijft, kan humor wonderen verrichten. Breng de problemen ter sprake als je in de goede stemming bent, bijvoorbeeld na het vrijen. Je bent elkaar dan erg genegen en dat is hét geschikte klimaat om kritiek te uiten én te aanvaarden. Het gaat zoveel makkelijker als je elk ongenoegen verwoordt voor het ernstige afmetingen aanneemt, als je vaststelt dat je wordt gehoord en als je merkt dat je na de oplossing van een probleem dubbel zoveel van elkaar houdt. Je wist immers het tij te keren. De vreugde daarover voegt zich bij het geluk van de herstelde liefde.

Je maakt nog geen ruzie als je discussieert en daarbij de stem verheft. Mensen worden makkelijk boos als ze ongeduldig zijn en hinderpalen op hun weg aantreffen. Boos worden is geen deugd. Maar veroordeel vanwege de boosheid de discussie niet. Er is een hemelsbreed verschil tussen ruzie maken en een probleem ter sprake brengen, of je daarbij nu kwaad wordt of vriendelijk blijft. Een discussie is ter zake. Ruzie gaat over schijnproblemen. Bij een discussie heb je de uitdrukkelijke wil om de liefde te herstellen. Bij ruzie ben je er op uit om elkaar te treffen. Een discussie leidt vroeg of laat tot een oplossing. Ruzie stopt alleen omdat beide partijen de strijdbijl een tijdlang begraven. De vrede lijkt teruggekeerd, maar niets werd opgelost. Bij het eerstvolgende probleem voegt het nieuwe ongenoegen zich bij de aanzwellende stroom chagrijn. Als je problemen oplost zoals het hoort, wordt een eenmalige schuld uitgewist doordat je de fout vermijdt.

Geef ruzie dus geen kans. Zorg er integendeel voor dat je elkaar dag en nacht gelukkig maakt. Wees niet bang om elkaar erop te wijzen als je daarin tekort schiet. Geef blijk van je liefde door dat te aanvaarden. Pas dan hou je weer van elkaar, op een steeds hoger niveau!

Dat betekent niet dat je de neiging om ruzie te maken moet onderdrukken, wel dat je ze moet ze vervangen door kritiek op het geschikte moment. Als je noch in ruzie, noch in kritiek een uitlaat vindt, raak je in een nog donkerder straatje verzeild: dat van de depressie. Bij depressie keer je je agressie tegen jezelf. Je voelt je één grote mislukking. Veel zelfverwijten zijn in werkelijkheid beschuldigingen aan het adres van je lief of de buitenwereld. Dat verraadt zich in de schijnbare onverschilligheid waarmee je de buitenwereld of je lief de rug toe keert. Verzet je tegen zo'n aanvallen. Zet onterechte zelfverwijten om in kritiek op je lief of de buitenwereld. Dan pak je de problemen aan waar ze zijn. Als dat lukt, krijg je weer zelfvertrouwen. Je liefde en je welwillendheid tegenover de buitenwereld volgen vanzelf. Pas dan sta je weer elke ochtend goed gezind op en heerst in je relatie weer de blijheid die er thuishoort!

OVER ONTROUW

Liefste minnaars,

Een andere kwaal die vele relaties teistert, is ontrouw. Er zijn vele vormen van ontrouw. Je kunt openlijk ontrouw zijn of alleen maar in de fantasie, al dan niet met behulp van foto's of films en al dan niet eindigend in zelfbevrediging. Als je pas verliefd bent, komt de gedachte aan ontrouw niet in je op. Je hebt de éne en énige gevonden. Als je al fantaseert of foto's en films bekijkt, dan zijn het die van je lief. Na verloop van tijd steekt de duivel van de ontrouw in vele relaties de kop op. Je stelt je open voor verleiding of gaat zelf de verleiderstoer op, geeft je over aan seksuele fantasieën, zoekt prikkeling door foto's of films of neemt je toevlucht tot zelfbevrediging.

Dat kan vele oorzaken hebben: je werd overrompeld door problemen van buitenaf, je was te achteloos in het achterhalen van elkaars noden of je kreeg geen kritiek over je lippen. Daarom ben je ontgoocheld en begin je uit te kijken naar anderen, die misschien beter beantwoorden aan je verwachtingen.

Toch ben je niet van plan om een eind te maken aan je relatie. Ontrouw ben je alleen als je al een lief hebt. Dat je er niet mee breekt, wijst erop dat je nog van elkaar houdt. Daarin verschilt ontrouw niet van ruzie. Die vindt een goede voedingsbodem als partners hun heil van anderen beginnen te verwachten. Alle ongenoegens worden vervangen door dat éne verwijt: dat je lief naar een ander uitkijkt.

Velen bedrijven stiekem ontrouw onder het motto: 'wat niet weet, niet deert'. Ze praten dat goed door erop te wijzen dat hun relatie er wel bij vaart. Menige heimelijk bedrogene begon juist onraad te ruiken omdat zijn partner zonder aanleiding vuriger werd. Vooral vroeger speelde men een variant van dit spel: men pleegde openlijk ontrouw in de hoop dat de uitgedoofde liefde weer zou opflakkeren. Tegenwoordig neemt men zelfs diè omweg niet. Men pleit voor openlijke bijrelaties om nieuwe ervaringen op te doen, wat de 'hoofdrelatie' ten goede zou komen.

Het is de vraag of deze spelletjes een goede remedie zijn voor de kwaal. Al wordt het - gesteld dat men zijn jaloersheid de baas kan - draaglijker om met een snuifje ontrouw zijn relatie in stand te houden, het blijft een feit dat ze anders niet meer overeind bleef! Zet liever alles op een rijtje en maak de balans op. Er zijn dan twee mogelijkheden. Ofwel zijn de problemen onoverkomelijk en ga je op zoek naar een ander lief. Zet dan wel een punt achter de huidige relatie. Ofwel besluit je de relatie voort te zetten. Breng dan alle opgestapelde problemen ter sprake en los ze op. Verspeel dus niet langer je tijd aan ontrouw. Die vult alleen maar de leemtes op die je zelf hebt laten ontstaan.

Dat je ontrouw overwoog, betekent dat je liefde danig was bekoeld. Kom je toch op je stappen terug, dan zal er meer nodig zijn dan problemen oplossen. Schep het gunstige klimaat om weer naar elkaar toe te groeien. Trek je weer op aan alles wat je bindt. Herontdek je geestelijke verwantschap. Bevredig elkaar extra. Laat vooral het seksuele vuur weer opflakkeren als nooit tevoren. Dan krijgt je liefde de nieuwe vleugels waar ze dringend behoefte aan heeft.

Velen voelen zich alleen al bij de gedachte aan zo'n oplossing beklemd. Ze maakten zich juist op om te proeven van verboden vruchten. Ze komen aandraven met theorieën over polygamie, die in onze genen zou zijn geprogrammeerd; met de behoefte aan afwisseling, die je ook bij eten voelt; met de noodzaak om ervaring op te doen bij anderen om het eigen liefdesleven te verrijken; met de aantrekkingskracht van het nieuwe en de verlokkingen van het verbodene. Het is hier niet de plaats om tegen dergelijke drogredenen te argumenteren. Toen je verliefd was, wenste je maar één ding: voortaan alleen met dit lief door het leven gaan. Dat blijf je wensen zolang je verliefd bent. Zorg er dan ook voor dat je liefde blijft duren en trek de juiste conclusie als je de versierderstoer opgaat of als je steeds vaker je toevlucht zoekt in de wereld van de verbeelding.

Anderen willen tegen beter weten in het monogame ideaal doordrukken. Of ze worden tot monogamie gedwongen door een reactionair milieu. Zelfs de gedachte aan ontrouw laten ze niet toe. Ze verschijnt dan onder allerlei afgeleide vormen: als dwang om onder de mensen te komen; als koopdwang, eetdwang of magerzucht; als verslaving aan drank en drugs of aan erotische films. Het verlangen om ontrouw te worden, kan zich ook vermommen als angst: angst om onder de mensen te komen (pleinvrees), angst voor inbrekers of verkrachters, angst voor besmetting en aanrakingen.

Het heeft weinig zin om verstoppertje te spelen voor jezelf: het is niet omdat je een verlangen onderdrukt dat je het niet hebt. Laat de gedachte aan ontrouw open en bloot tot je doordringen. Dan kun je bewust besluiten om eraan toe te geven of zorgen dat ze verdwijnt. Echt verdwijnen doet het verlangen naar ontrouw pas als je weer trouw kunt zijn, van ganser harte en in alle vrijheid. Aan jou de keuze wie de uitverkorene mag zijn: je oude lief of een nieuwe - echte of gefantaseerde - kandidaat. Maar hou in geen geval beiden - en vooral jezelf niet - voor de gek door met elk een halve relatie aan te gaan. Twee halve liefdes zijn nog geen hele!

OVER MACHT EN LIEFDE

Liefste minnaars,

Wie ruzie maakt of ontrouw wordt, beweegt zich nog binnen de wereld van de liefde. Geheel anders is het gesteld met wie meent de liefde te bedrijven, maar in feite een spel speelt dat zich alleen maar als liefde vermomt: het spel van de macht.

In een eerste variant neemt naijverige bewondering de plaats in van liefde. De aantrekkingskracht tussen man en vrouw wordt vervangen door de band tussen meester en leerling. De leerling kijkt op naar de meester en de meester voelt zich gevleid, al gaat zijn belangstelling vaak meer uit de naar de schoonheid van zijn leerling. Liefde kan altijd blijven duren omdat man en vrouw elkaar seksueel en economisch nodig hebben. In een verhouding die is gebaseerd op bewondering is het einde structureel ingebouwd: als je het ideaal ëvenaart, hoef je het niet meer te bewonderen. Zo'n relatie kan dus alleen maar duren zolang de meester meester blijft. Verliefden streven naar gelijkwording. In een relatie tussen meester en leerling mag die nooit een feit worden, want dan zou de leerling een andere meester moeten opzoeken. Dat gebeurt vaak, al is het zelden omdat de leerling zijn meester evenaart. Daartoe is hij in de regel te zwak. Juist daarom gaat hij op zoek naar de zwakheden van de meester - al was het alleen maar diens seksuele afhankelijkheid. Als de leerling met zijn schoonheid een ander verleidt, treft hij de meester finaal, onder de gordel. In andere gevallen blijft de leerling zich blindstaren op de meester, en wel des te hartstochtelijker naarmate hij weet dat hij hem nooit zal evenaren. Uit wrok daarover wil hij hem van zijn voetstuk te halen. Hij legt hem hinderpalen in de weg, neemt zijn tijd in beslag, kortwiekt hem financieel, wacht af tot zijn vermogen taant, of vergelijkt hem met wie hem overtreft - al geeft hij daarmee toe dat hij zelf op een mindere god(in) gevallen is. Zo vergaat het allen die menen hun concurrenten in bed te moeten sleuren, in plaats van ze te lijf te gaan waar het hoort: in de boksring.

Er zijn er ook die nooit begrepen hebben wat wederzijdse liefde is, maar die des te beter de kunst verstaan om anderen naar hun pijpen te laten dansen. Als zuigeling al gaf men hun de pap in de mond: het volstond dat ze een keel opzetten. Als volwassene beschikken ze over machtigere wapens. Vooral mooie vrouwen weten hoe ze mannen afhankelijk kunnen maken. Dat doen niet alleen call-girls en hoeren, maar ook vrouwen die rijke mannen huwen in de hoop dat ze zo snel mogelijk onder de grond verdwijnen. Wat alledaagser, maar daarom niet minder erg, is het eeuwenoude verhaal van de echtgenote die haar seksuele gunsten slechts mondjesmaat toekent. Het mannetje moet eerst zijn best doen en vooral lief ogen voor het zijn klontje krijgt. Ook mannen weten vrouwen om hun vingers te winden. Ze gebruiken daar vaker de macht van hun geld voor dan de magie van hun schoonheid. Ze kopen vrouwen, betalen hoeren of maken hun vrouw financieel afhankelijk. Ditmaal zijn zij het die het geld pas lossen als het vrouwtje gewillig is. En als dat niet volstaat, rest hun nog bruut geweld.

Wie geen 'liefde' kan afdwingen door schoonheid, rijkdom of geweld, maakt nog een kans met afhankelijkheid. Wie ziek is, weet zich door alle zorgen omringd en moet niets terugdoen. Hij is bovendien zeker van de trouw van zijn lief: wie zou een weerloze een dolk in de rug planten? En boven alles kan hij zelf naar hartenlust vreemd gaan: niet alleen zijn 'lief', maar ook verpleegsters, dokters en therapeuten schuiven aan om hem ter wille te zijn. Zo komt het dat velen niet hun beminnelijkheid cultiveren, maar hun afhankelijkheid.

Er zijn nog talloze andere strategieën: het universum van de macht - dat velen slechts bekend is onder de misleidende naam van sadomasochisme - is grenzeloos. Om ze alle te beschrijven zouden nog geen duizend brieven volstaan.

Echte minnaars weten dat alleen beminnelijkheid en toewijding, zorg voor elkaar en wederzijdse bevrediging voor de hand liggende middelen zijn om elkaar steeds gelukkiger te maken en vanzelf eeuwig trouw te blijven.

OVER TROUW AAN DE LIEFDE

Liefste minnaars,

Hoezeer je het ook zou wensen, de kans dat je levenslang trouw blijft, is gering. In deze brieven heb je de duizend en één gevaren leren kennen die de liefde bedreigen. Alleen als je duizend en twee inspanningen levert om ze te bezweren, maak je enige kans.

Als je verstandig bent, hou je er dus rekening mee dat de liefde kan bekoelen. De angst slaat je om het hart dat je verwikkeld raakt in het rampzalig scenario van de scheiding. Zeker, de droom van de eeuwige trouw ontaardt al te vaak in de nachtmerrie van de echtscheiding. Maar het is misschien omdat geliefden er nooit rekening mee houden dat hun liefde eindig kan zijn, dat het er bij een scheiding in vele gevallen zo primitief aan toe gaat. Heel anders vergaat het een andere droom: die van de onsterfelijkheid. Wie in het hiernamaals gelooft, treft mensen regelingen die passen bij een eindig leven. Hij zorgt voor zijn pensioen, dekt zich in tegen ziekte en bepaalt de verdeling van zijn goederen. Er zijn er zelfs die hun begrafenis organiseren. Waarom zijn geliefden niet even vooruitziend? De droom van de eeuwige trouw lijkt een veel langer leven beschoren dan die van de onsterfelijkheid. Hij zal pas uitgedroomd zijn als iedereen beseft dat het geen droom is, maar een heilige opdracht. Pas als die vervuld is, zal de menswording van onze soort voltooid zijn.

Maar zover zijn we nog lang niet. Bezin je er inmiddels over wat je moet doen om te verhinderen dat je ooit als vijanden tegenover elkaar zult staan. Nu je nog van elkaar houdt en het beste met elkaar voor hebt, kun je besluiten om in geen geval een slechte relatie in stand te houden. Spreek af hoe je te werk zult gaan als een van beiden er een punt achter wil zetten. Weiger het zoveelste schrikbeeld van de liefde op te voeren en daardoor diegenen te ontmoedigen, die pas met nieuwe moed zijn begonnen.

Er is nog een andere reden om rekening te houden met een mogelijk einde van de liefde. Ook ditmaal is een vergelijking tussen de liefde en het leven leerzaam. Je begint pas goed te leven als het echt tot je doordringt dat je sterft. Pas dan weiger je je tijd te verdoen met loze bezigheden en ben je niet meer bereid je neer te leggen bij eerloze compromissen. Op dezelfde wijze begin je pas goed lief te hebben als je weet dat je liefde eindig kan zijn. Dan stel je alles in het werk om ze te laten duren. Dat is voor de liefde dubbel zo lonend als voor het leven. Hoeveel moeite je ook doet om een lang en levenswaardig leven te leiden, aan de dood ontkom je nooit. Maar als je verschrikkelijk hard je best doet en de omstandigheden zijn gunstig, maak je wel degelijk een kans om de eeuwige liefde te beleven, om tot werkelijkheid te maken wat voor velen voor altijd slechts een droom zal blijven. Je relatie is slechts een poging, die maar zal slagen bij volgehouden inspanning en onder uitzonderlijk gunstige omstandigheden. Voor de liefde op grote schaal kan bloeien, moeten er eerst grote maatschappelijke omwentelingen plaatsgrijpen en politieke en economische revoluties, maar voor alles aardverschuivingen in de menselijk ziel. Pas dan zal de liefde bloeien niet alleen voor korte duur en bij zeldzame uitzonderingen, maar in vele harten en duurzaam.

Dat betekent niet dat je moet verzaken aan je verlangen naar een levenslange, trouwe liefde. Nog minder dat je je moet vergooien aan losse standjes voor één nacht. En al helemaal niet dat je je moet neerleggen bij het soort gebrekkige relaties waar de meeste mensen in verzeild raken. Dat zijn slechts ondoelmatige, krampachtige reacties op de problemen van de monogamie. In werkelijkheid is de keuze voor vluchtige flirts, voor ingebouwde ontrouw, voor principieel afstandelijke omgang (lat-relaties en dergelijke) of voor 'realistische aanvaarding' pas een garantie om te mislukken.

Begin aan je relatie met de onwrikbare wil om levenslang van elkaar te houden en trouw te zijn tot in de dood. Zweer elkaar echter geen onvoorwaardelijke en levenslange trouw. Daarmee zou je jezelf wel eens kunnen verdoemen tot de hel van de dwangmonogamie. Waarom zou je wel trouw blijven als je lief carrière begint te maken en de liefde van het publiek hoger aanslaat dan die van jou en de kinderen? Waarom zou je wel trouw blijven aan iemand die de gemeenschappelijke waarden de rug toekeert? Waarom zou je wel trouw blijven aan iemand die niets om je geeft maar zelf in de watten gelegd wil worden? Waarom zou je wel trouw blijven aan iemand die niet graag met je vrijt? Waarom zou je wel trouw blijven aan iemand die knorrig en kittelorig rondloopt, in plaats van zijn probleempjes aan te pakken en van elke dag een feest te maken? Waarom zou je wel trouw blijven als je lief begint uit te kijken of er geen betere partij te strikken valt? Kortom: waarom zou je trouw blijven als er geen liefde meer is? Of duidelijker: waarom zou je wel trouw blijven aan iemand die ontrouw wordt aan de liefde? Zou dat geen waanzin zijn? Zelfs in het tijdperk van de scheiding tussen economisch huwelijk en seksuele liefde - toen men het huwelijk zag als voortplantingseenheid en als economisch contract - werd je ontslagen van de gelofte tot eeuwige trouw als je lief niet in staat was om kinderen te krijgen. In het dagende tijdperk van de ontplooide liefde mag deze opschortende voorwaar worden uitgebreid: niet alleen onvruchtbaarheid, ook seksuele koelheid, economische frigiditeit en geestelijke vervreemding, maar vooral ontrouw aan de spelregels van de liefde volstaan om scheiding te overwegen.

Zweer elkaars dus geen onvoorwaardelijk trouw. Trouw ben je vanzelf en van ganser harte zolang je alle hinderpalen uit de weg ruimt die de liefde in de weg staan. Zweer een duurdere eed: dat je beiden, tegen de stroom in van allen die je het tegendeel voorhouden, de ogen zult openhouden voor de hinderpalen van de liefde én dat je alles in het werk zult stellen om ze uit de weg te ruimen. Dat is een eed van trouw aan de liefde. Breek hem nooit! Word nooit ontrouw aan de liefde om trouw te blijven aan elkaar, maar breek uit naam van de liefde met al wie haar ontrouw is. Aarzel niet om te scheiden als je liefde mislukt. Maar stel met nog meer vastberadenheid alles in het werk om ze zo lang mogelijk te laten duren.

OVER HET BEËINDIGEN VAN EEN RELATIE

Liefste minnaars,

Laat de liefde alleen ongeschonden bloeien. Ze wordt al millennia zo verminkt dat niemand vermoedt hoe ze eruit zou kunnen zien. Ook als je mislukt, blijf je de liefde iets schuldig. Laat haar niet nogmaals verloederen en verkommeren. Ga uit elkaar als je merkt dat het spaak begint te lopen en doe dat zoals je begonnen bent: uit liefde en met liefde. Dan bewaart iedereen de herinnering aan een hoopvol begin. Dan bespaar je jonge minnaars de aanblik van de zoveelste liefde die in haat verkeert. Dan verhinder je dat de alomtegenwoordigheid van liefdeloze relaties de liefde verwijst naar het rijk der dwaze dromen. Zo draag je zelfs in je mislukking bij tot de nieuwe cultuur van de liefde.

Een relatie beëindigen uit liefde en met liefde? Wat moeten we ons daarbij voorstellen?
Wees om te beginnen eerlijk als je ontrouw wordt aan de liefde. Maak jezelf en je lief niet wijs dat het pad van de liefde nu eenmaal doodloopt. Geef toe dat je de weg niet tot het einde wilt bewandelen.

Natuurlijk komt het hard aan als je partner een andere weg op gaat. Doe je uiterste best om dat te verhinderen. Slaag je er niet in, laat in 's hemelsnaam je partner in alle vrijheid gaan, hoezeer het je ook spijt. Geef ook bij dit pijnlijke afscheid blijk van liefde. Gun je lief een gelukkig leven en lig niet vol leedvermaak op de loer naar onheil. Dwing geen trouw af door jaloersheid, ziekte, zelfmoord(dreiging), juridische of economische dwang, laat staan door je lief de kinderen af te nemen. Wordt zelf niet ontrouw in een poging om in je ex-lief het oude vuur op te wekken. Kortom: maak komaf met de middeleeuwse oprispingen die velen als 'natuurlijke' reacties verkopen. Er is maar één zinnige houding: leg je erbij neer. Heb je de klap verwerkt, kijk dan uit naar een nieuw lief of besluit om alleen door te gaan en je te wijden aan je kinderen of je carrière.

Voor het zover is moeten nog economische problemen opgelost. Verdeel in goede
verstandhouding het bezit. Gun elkaar de nodige tijd om werk te zoeken als dat nodig mocht zijn.

Je weet inmiddels dat de zin tot vrijen en de kwaliteit ervan afneemt als het geestelijk contact verwatert. Misschien vrijde je nog. Het is dan de hoogste tijd de waarheid te laten doordringen. Zeker, het kan een tijdje duren voor je een nieuw lief vindt of voordat je er bevredigend mee omgaat. In afwachting wil je nog af en toe met je ex-lief te vrijen. Het is verstandig om dat te doen. De seksuele aantrekkingskracht sterft vanzelf af. De nieuwe partner(s) doen er goed aan dat toe te laten. Het is nog pijnlijker om later vast te stellen dat de seksuele aantrekkingskracht heimelijk bleef sluimeren omdat hij zich voedde aan herinneringen die de toets met de werkelijkheid niet meer doorstaan.

Zo vervallen stuk voor stuk de banden tussen de voormalige geliefden. Eén band blijft: met de kinderen. Ongetwijfeld verzwakt met liefde het verlangen om in de kinderen de gemeenschappelijke ziel te belichamen. Verzet je daartegen. Blijf ernaar streven om je kinderen tot volwaardige mensen op te voeden. Probeer één stuk van de vroegere omgang in stand te houden: de band die je als vader en moeder had. Laat dit einddoel van de liefde zo gaaf mogelijk overleven. Dan blijft de liefde tenminste voor de kinderen bestaan en die varen daar wel bij. Dat komt erop neer dat je een bigame relatie aangaat, al gaat het - zoals het de regel is in polygame relaties - noch om gelijkwaardige noch om even volledige banden.

Waardige minnaars vinden dus bij hun scheiding goede oplossingen voor de opvoeding van hun kinderen. Kinderen mogen nooit een argument zijn om een stukgelopen relatie in stand te houden. Ze lijden er alleen maar onder als hun ouders uit elkaar groeien. Ze herademen als hun ouders weer gelukkig zijn met een nieuw lief en zich met vernieuwde ijver aan hen wijden. Ouders die uit liefde en met liefde scheiden, zijn voor hun kinderen alleen maar een zegen. Ouders die met getrokken messen tegenover elkaar gaan staan, slaan wonden die elke verdere samenwerking omwille van de kinderen onmogelijk maken. Waar ze vroeger het beste van zichzelf in de kinderen wilden belichamen, zweeft hun voortaan slechts één doel voor ogen: elk spoor van elkaar in de kinderen uitwissen. Dat mag geen argument zijn om liefdeloos bij elkaar te blijven omwille van de kinderen. Alleen scheiding in alle verstandhouding is een oplossing.

Scheiden uit liefde en met liefde laat ook toe de herinnering te bewaren aan het veelbelovende begin van een vervlogen liefde. Bij de scheidingen oude stijl zorgt de schade op het einde voor de verdringing van het mooie begin. Beticht je lief nooit met terugwerkende kracht van alle mogelijke kwaad! Ongetwijfeld onderken je op het einde in alle duidelijkheid kwalijke eigenschappen in jezelf of in je lief, waarvan de kiem al in het begin aanwezig was. Maar die kiem werd in het begin verstikt door een liefde die je nooit mag vergeten. Trek natuurlijk lessen uit het gebeurde. Pas als je goed begrijpt wat er scheef liep, herhaal je dezelfde fouten niet meer.

Velen zullen problemen hebben met de bigame relatie als je scheidt uit liefde en met liefde. Hoezo kun je goede herinneringen behouden aan een vorig lief en er nog mee samenwerken als ouder, als je met hart en ziel in een nieuwe liefde opgaat? De waarheid is dat liefde alleen geboren wordt en groeit. Haar groei kan stokken, ze kan verkoelen en verkommeren, maar sterven doet ze nooit uit zichzelf. Om dat gedaan te krijgen, moet je ze met geweld proberen te wurgen. Je moet - zoals tot nog toe helaas de regel is - alle krachten van het kwaad mobiliseren, elke resterende genegenheid onderdrukken, alle opduikende agressie zo hoog mogelijk doen oplaaien, alle goede herinneringen laten overwoekeren en zoveel mogelijk feiten scheppen die op de duur een verpletterende getuigenis van het kwade worden. En als je al je krachten hebt uitgeput, wat heb je dan bereikt? Je liefde is niet gestorven, maar herschapen in een karikatuur. De band die je had willen verbreken is bestendigd: een bigame relatie met demonische dimensies kwam in de plaats. De derde partij is geen welwillende oud-metgezel meer, maar een demon, die iedereen - volwassenen en kinderen - het leven onmogelijk maakt.
Reden te over om het soort scheidingen dat tot nog toe de regel was definitief te verwijzen naar de prehistorie van de liefde.

OVER HET LOT VAN DE LIEFDE IN TIJDEN VAN ECHTBREUK

Liefste minnaars,

Het monogame ideaal schrijft voor dat je verliefd wordt op iemand van dezelfde leeftijd, dat je relatie de eerste is en dat ze levenslang zal duren, tot de dood jullie scheidt. Duizend en één hinderpalen staan de verwezenlijking van dit ideaal in de weg. Getuige daarvan: het toenemend aantal echtscheidingen.

Echtscheidingen getuigen niet alleen van de problemen van de monogamie, ze zijn ook een bron van nieuwe moeilijkheden. Je begint niet meer maagdelijk aan een nieuwe relatie. Een deel van je leven en je persoonlijkheid is al gevormd - of misvormd - door wat je meemaakte met je eerste lief. Word je op de koop toe verliefd op iemand die eveneens een relatie achter de rug heeft, dan schrijf je beiden verder aan een verhaal dat het vervolg is op twee andere. Je kunt alleen maar hopen dat dit het laatste wordt: dat je nog lang en gelukkig leeft, dat je samen oud wordt, en dat het ditmaal de dood is die jullie scheidt.

Niets verplicht je echter om scheep te gaan met een leeftijdsgenoot. Door het toenemend aantal echtscheidingen verschijnen oudere minnaars of minnaressen op de huwelijksmarkt. De kans vergroot dat je verliefd wordt op een oudere kandida(a)t(e). Ook ditmaal zal het - in het beste geval - de dood zijn jullie scheidt, al blijft er deze keer iemand achter die nog een half leven voor de boeg heeft.

Liefde tussen gescheiden partners beantwoordt niet aan het monogame ideaal, maar biedt meer kansen op slagen. Beide partners hebben ervaring en kunnen uit hun fouten leren. Al zijn ze nooit meer de ene en enige, hun liefde kan dieper zijn. Nog minder conform het monogame ideaal is de liefde tussen een oudere en een jongere partner. Er is niet alleen een vorige relatie, maar ook een leeftijdsverschil. Dat is een ernstige bedreiging voor de liefde: haar voortijdige einde door ziekte en dood is onvermijdelijk. En wat erger is: de oudere partner zal oud worden terwijl de jongere in de bloei van zijn leven komt. Zijn levenskracht kan tot op hoge leeftijd behouden blijven. Maar het is niet uitgesloten dat een ziekte hem velt. Hij is dan niet meer in staat om lief te hebben en verwordt tot hulpbehoevend overblijfsel. Om zijn lief niet tot bejaardenhelp(st)er te degraderen, kan hij de jongere partner een nieuw leven gunnen. Die kan dan blijven zorgen voor de oudere, maar zich verder aan de kinderen wijden, een carrière opstarten, of een nieuwe relatie beginnen. Als hun liefde tenminste niet zo voldragen was, dat herbeginnen slechts een afgang zou betekenen. Ook relaties tussen een oudere en een jongere partner hebben voordelen. De jongere partner kan bogen op de ervaringen van de oudere, terwijl de misvormingen van de oudere witgewassen worden in de onschuld van de jongere. Een ideale combinatie om te ontsnappen uit de tredmolen van de verloedering. Bovendien kan de jongere partner, voor of na overlijden van de oudere, zelf weer een relatie beginnen met een jongere. De ervaring wordt dan rechtstreeks doorgegeven, niet via het voorbeeld voor de kinderen. Als leeftijdgenoten hertrouwen, nemen ze hun ervaring mee in het graf.

Niet alleen ex-lieven, vooral kinderen uit een vorige relatie staan de verwezenlijking van het monogame ideaal in de weg. De nieuwe liefde zal zich nooit volledig kunnen ontplooien. De kinderen eisen heel wat aandacht op en je lief moet zich ontfermen over vreemde kinderen. Dat is niet makkelijk, zeker niet als er nieuwe kinderen geboren worden. Weet dus waar je aan begint. Heb je al kinderen, verwacht dan niet dat je nieuwe lief hen behandelt als eigen kinderen. Wees blij als je lief enige aandacht en genegenheid weet op te brengen. Word je, omgekeerd, verliefd op iemand die kinderen meebrengt, doe dan niet alsof je liefde maagdelijk is. Stoot in geen geval de kinderen af, daar tref je ook je lief mee. Laat alle kinderen opgaan in een soort buurt of commune. Dat is meteen een goede oplossing voor de beperkingen van een klein gezin. Dat bezit immers geen rijk gamma aan contacten met andere kinderen, die met elkaar spelen en elkaar helpen opvoeden, zoals in de grote gezinnen van weleer.

In de huidige omstandigheden kan het monogame ideaal dus alleen in zeer gebrekkige vorm verwezenlijkt worden. Eerste relaties moeten vaak worden verbroken. Dat leidt tot tweede relaties of tot relaties tussen een oudere en jongere partner. En als je een goede verstandhouding behoudt met je vorig lief, wordt de nieuwe monogame relatie bigaam ingebed in de resten van de vorige en gaan de kinderen op in een kindercommune.

In afwachting dat het klimaat en de zeden zodanig evolueren dat een leven lang liefdevol samenblijven de regel wordt, kun je van meet af aan opteren voor een andere aanpak. Plan je liefdesleven in de stoutmoedige verwachting dat je langer dan tien jaar op basis van echte liefde samenblijft en dat je uit liefde en met liefde zult scheiden als het bergaf gaat. Hou op langere termijn rekening met de mogelijkheid dat je meerdere liefdes zult beleven, telkens beter en dieper. Of besteed een eerste deel van je leven aan liefde en kinderen, en een tweede deel aan je carrière. Of kies van meet af aan voor een relatie met een oudere partner. Er is een redelijke kans dat ze langer duurt en beter zal zijn dan een relatie met leeftijdgenoten.

© Stefan Beyst, 1997-98

reacties: beyst.stefan@gmail.com

stefan beyst is ook de auteur van: de extasen van eros

objet de désir

AFSCHEID

Liefste minnaars,

Wat al eeuwen doorgaat voor monogamie is ten dode opgeschreven. Het was - van meet af aan of uiteindelijk - slechts dwangmonogamie: een 'mariage de raison' waarbij de partners samen blijven omwille van economische belangen of de kinderen, uit pure gemakzucht of ziekelijk masochisme. Zo'n 'verstandshuwelijk' is de façade waarachter één of meerdere, vluchtige of duurzame, in vele gevallen stiekeme 'liaisons d'amour' schuilgaan, in de werkelijkheid of in de verbeelding. Dwangmonogamie is dus ook schijnmonogamie en van dat soort 'liefde' hebben de mensen hun buik meer dan vol.

Steeds meer minnaars willen échte monogamie - liefdevol samenleven - en geen schijnvertoning die ruzie, ontrouw of machtsverhoudingen moet toedekken. Ze geloven niet meer dat verliefdheid een kortstondige bevlieging is. Ze zijn ervan overtuigd dat alleen verliefde overgave het cement kan zijn dat hen bij elkaar zal houden, zo mogelijk levenslang. Nooit zullen ze elkaar verplichten tot liefdeloos samenleven. Ze scheiden desnoods in naam van de liefde. Hun liefde is allesomvattend: ze is méér dan alleen maar seksuele relatie, economische verhouding, geestelijke contact of voortplanting. Daarom zoeken ze niet bij telkens andere partners naar telkens andere facetten. Ze willen volledig opgaan in één enkel lief en hebben daar alles voor over. Ze weten dat het geluk alleen in de liefde is te vinden en zijn niet van plan hun dat te laten ontglippen.

Met zijn allen brengen ze het tijdperk van de ontplooide liefde dichterbij.

Daar zal niemand om treuren.

© Stefan Beyst, 1997-98

reacties: beyst.stefan@gmail.com

stefan beyst is ook de auteur van: de extasen van eros